POLİKİSTİK OVER SENDROMU (PKOS)

     Polikistik overe sahip kadınlar yılda 8 yada daha az adet kanaması görülür. Uzun süre adet görememe rahim içi endometrial (mukoza) tabakanın kalınlaşmasına neden olur.Bu da kanser riskini artırır.Bu tip kadınlarda ovulasyonun (yumurtlamanın) olup olmadığına progesteron seviyesi ve ultrason bakılarak karar verilir.

     Bir kadın üreme döneminde ( yaşamı süresinde )400 kere yumurtlamaktadır.
      Yani 400 kez adet görme anlamına gelecektir. PCO kadınlarda 400 den daha az yumurta yumurtlamada kullanılır. Geri kalan %99,9 kadar yumurtalar atreziye uğrar kaybolurlar. polikistik overli kadınlarda menopoz yaşı değişmez aynı kalır.

      Polikistik overli kadınlarda erkeklik hormonunun %2-3 kadarı kanda serbest dolaşır kandaki bu hormonu üst sınıra yakın yâda yukarıda ise istenmeyen etkileri erkek tipi kıllanma saç dökülmesi sivilce v.s. ortaya çıkar erkeklik hormonlarının kanda serbest dolaşımını ve özellikle etkisini durduran SHBG denilen proteinlerdir SHBG karaciğerde sentez edilir. SHBG serbest erkeklik hormonu olan androjeni bağlar hormon etkisiz hale gelir. yağlanma bu proteinin yapımını azaltır sonuçta erkeklik hormonu serbest hale gelir. Androjen hormon üretimi over yağ dokusu ve böbrek üstü bezinde üretilir
 

SHBG yapımını etkileyen faktörler;  İnsülin hormonu  Yağ dokusu artımı  Troid hormonu  Genetik yapı

Kanda insülin miktarı arttıkça SHBG azalır. İnsülin seviyesi düştükçe bu protein seviyesi artar. Şişmanlık SHBG seviyesini azaltır.

Troid hormon azlığı SHBG seviyesi azalır Hormon arttığında(hipertroidi) seviye artar

İnsülin hormonu
Folliküllerdeki gelişimi yavaşlatır ve önler kistler oluştururE2 yüksek FSH ve LH hep aynı progesteron düşük yâda aynı düzeyde kalır. Yine over teka hücrelerinden testesteron salınımını artırır


Testesteron hormonu periferde:
 Kıl follikünü,
 Cilt yağ dokusunu,
 Saçlı deriyi etkiler

Testesteron hormonu overlerden, androstenoidon ürünü olan DHES_S ise, adrenallerden salgılanır. Her ay yumurtalıklardan birkaç yüz yumurta yarışa katılır PKO ise bu yumurtalar hep aynı büyüklükte kalırlar Erkeklik hormonu üretimi kanda artar

TEDAVİ

Tedavide esas kriter bebek isteyip istemediğine göre planlanmalıdır.
1- Adet görmüyor ise; adet gördürmek için progesteron tedavisi 10-12gün verilir adet sonrası 3-6 ay kadar âdetin 15.-25. Günleri veya kanama başlayınca doğum kontrol hapı verilir.
2- Tüylenme önde ise; anti androjenik tedavi Bu tedavi 12-18ay devam edilmeli
 

3- İnsülin rezistansı yüksek ise;  Hastaya kilo verdirilir,  Karbon hidrattan zayıf proteini yüksek diyet,  Egzersiz,  Metformin gibi ilaçlar verilir, 4- Bebek isteği var ise; a) Yumurta uyarıcı tedaviler, b) Basamak klomifen citrate 5-6 ay, c) Basamak iğne tedavisi d) Tüp bebek 5- Dirençli vakalarda L/S drillinğ overlere delik açma